ENGLISH ------------ NEDERLANDS ------------ LINKS ------------ CIOBANESC ROMANESC CARPATIN ------------ NEWS/MEDIA


Roemeense KBH: Iets kapot maken is makkelijk; goed werk heeft tijd nodig

Roemenië. 65% van de Karpaten bevindt zich hier. De Roemeense Karpaten bevinden zich bijna helemaal in de beroemde regio; Transilvanië. Deze regio was en is door velen gewild, er zijn weinig plaatsen waar ‘leven van het land’ zo realistisch is als hier. De Karpaten is de meest diverse bergketen van Europa. Bijna alle natuurlijke grondstoffen zijn hier aanwezig, evenals een overvloed aan flora en fauna soorten. De voornaamste reden voor de diversiteit in deze regio is dat er hier gezonde roofdierpopulaties leven. Zij zijn de enige echte natuurbeheerders.

Gedurende de geschiedenis, door de altijd groeiende menselijke populatie, verloor Europa de meeste uitgestrekte natuurgebieden. Onverantwoordelijke massa-exploitatie van natuurlijke grondstoffen en industrialisatie hebben uiteindelijk geleid tot het verdwijnen van kostbare, uitgestrekte wouden en de wezens die er leefden. Grote roofdieren werden als bedreiging voor onze welvaart gezien, dus werden ze overal uitgeroeid. De dieren die ontsnapten aan de dood door onze handen, zochten hun toevlucht in berggebieden, waar menselijke activiteiten minder zijn.

Oost Europa werd een roofdierbolwerk. Wilde dieren konden hier relatief vredig voortbestaan door de traditionele levensstijl van de plaatselijke bevolking, vergeleken met het moderne West Europa. Oost Europa is lange tijd van West Europa gescheiden geweest vanwege de verschillende politieke systemen in beide delen. Roemenië heeft een redelijk recente communistische historie, pas in 1989 eindigde Ceausescu´s communistisch regime in een revolutie. Zonder al teveel politieke details in mijn verhaal te betrekken, zijn er toch enkele dingen die benoemd moeten worden.

Roemeense Turcana schapen
Zoals gezegd, de Karpaten zijn Europa´s laatste wildernis. De eeuwenoude, traditionele levensstijlen die ooit wereldwijd, in diverse streken gewoon waren, komen hier nog steeds voor. Al eeuwen trekken herders hier door de bergen met hun kuddes. De hoog kwalitatieve vegetatie en het gezonde ecosysteem hebben geresulteerd in sterke mensen en dieren. Alleen de sterksten en fitsten kunnen op deze manier leven. Voor diegenen die dit kunnen is de beloning rijk, voor diegenen die dit niet kunnen is de prijs hoog. De lange geschiedenis van deze levensstijl hebben in uitstekende en gezonde gedomesticeerde dieren geresulteerd. Schapen vertegenwoordigen hier oorspronkelijk de meerderheid van het vee. Schaapproducten beslaan belangrijke levensbenodigdheden: wol houdt ons warm, vlees en kaas voedt ons en we drinken melk. Men kan zich wel voorstellen hoe capabel de Roemeense schapen zijn om in dit wilde, uitdagende berggebied te functioneren.

Een heel belangrijk facet kan echter niet door de sterke, gezonde Roemeense schapen zelf ingevuld worden:
verdediging tegen roofdieren. Daarom zijn er kuddebewakingshonden (KBH) ontwikkeld. Door de geschiedenis heen, ontwikkelden Roemeense herders de meest effectieve KBH voor de zware Karpatische levensomstandigheden. De combinatie van steile bergen, dichte bossen, afgelegen bergweiden en de hoge roofdieraantallen resulteerden in atletische, sterke en snelle KBH van het lupoïde (wolfachtige) type; nauw verwant aan de natuurlijke (hondachtige) oorsprong. Zowel fysiek als lichamelijk hebben deze KBH de juiste eigenschappen. Zwaar gebouwde honden redden het niet in de Karpaten en werden daardoor uitgesloten van de KBH populatie. De Roemeense Zavod, een Roemeense molosser (herdershond), die ooit voorkwam in de bergen, verdween uiteindelijk. Diverse, zwaarder gebouwde honden, werden in en nabij dorpen gebruikt bij koeienkuddes die dichtbij de dorpen grazen op redelijk vlak terrein. In de hoge bergen werkten er alleen nog maar atletische KBH bij de schaapskuddes. Dit resulteerde in het feit dat de Ciobanesc Romanesc Carpatin (Roemeens Karpatische Herdershond) een veelgebruikte KBH werd in de bergen. In 1934 verscheen de eerste rasstandaard en het ras werd een symbool van nationale trots en tegelijkertijd een fantastisch voorbeeld van hoe succesvol samen te leven met grote roofdieren in de bergen.

Carpatins vertonen veel overeenkomsten met hun voorouders, de wolven, bijvoorbeeld: teven braken vaak voedsel op voor hun pups en ze werpen het liefst buiten, op een plek die zij geschikt vinden. De grijze Carpatin vacht is uitstekend aangepast aan zowel de hete zomers als de koude winters. Carpatins zijn graag in de sneeuw en slapen er ook graag in. Hun isolerende, dichte vacht houdt hen warm en is waterdicht. Hun eigenschappen om in een, en als een roedel te functioneren zijn geweldig. Dit is vooral nodig bij het verdedigen van de kudde tegen bruine beren, waarvan Roemenië de grootste populatiedichtheid ter wereld herbergt. In een Carpatinroedel is er een specifieke taakverdeling tussen de roedelleden. Sommige leden blijven dichtbij en in de kudde, anderen overzien alles vanuit overzichtelijke posities. Er zijn mensen die verschillende KBH specialiteiten willen waarborgen door een roedel van verschillende rassen te hebben, maar dit is niet nodig bij Carpatins. Als de herder het toelaat, in een Carpatin roedelsituatie, dan planten alleen de alfa dieren zich voort en de hele roedel is betrokken bij het opvoeden van de pups. Zo ontstaat er een uitstekende KBH ‘school’.Tijdens de wintermaanden bevinden Canine Efficiency’s Carpatins en de kudde zich op een grote boerderij, samen met andere schaapskuddes en KBH uit het dorp. De Carpatins blijven continu bij de kudde in de buurt, terwijl andere KBH vaak bij de gebouwen rondhangen. Toen Carpatin teef ‘Inca’ loops werd, liet Carpatin reu ‘KO’ duidelijk zien wie er de alfareu was. Vier prachtige Carpatin puppies werden een tijd later, in de lente,  op het herderskamp geboren.

Inca's en KO's puppies onder een stapel hout
















Roemeense herders slaagden erin om passende oplossingen te vinden voor hun dagelijkse uitdagingen. Dat proces heeft veel tijd in beslag genomen. Men zou denken dat als de benodigde voorwaarden aanwezig zijn, om een succesvol herdersleven te leiden, deze stabiele situatie voortgezet kan worden. Helaas komen echter sommige bedreigingen onverwacht. Ceausescu’s communistisch regime had diverse methodes om de burgers in bedwang te houden. Het uitbannen van nationale trots bleek een hele sterke. Hondenrassen zijn symbolen van nationale en/of regionale trots en Ceausescu’s regime wist dat. In 1981 maakte Ceausescu’s regime een nieuwe rasstandaard voor Roemeense honden en die omvatte alle herdershonden, van alle types. De hoog kwalitatieve KBH, die gedurende lange tijd ontwikkeld waren, werden enorm beschadigd door deze verplichte fokactiviteiten. Veel uitstekende KBH lijnen werden verpest met ongewenste eigenschappen, zoals hoge prooidrift en ongewenste fysieke eigenschappen: te zwaar gebouwde honden. Gebeurtenissen als deze  zijn moeilijk te weerstaan voor herders, in hun dagelijks leven zijn ze afhankelijk van goede KBH.

Gelukkig vormden de Karpaten een toevluchtsoord voor een aantal herders en hun KBH. De harde levensomstandigheden in de bergen kunnen  vriend en vijand tegelijkertijd zijn. Het hooggebergte is niet gemakkelijk toegankelijk, daardoor zijn er behoorlijke aantallen goede KBH behouden. Na de revolutie van 1989 startte enkele mensen met het verzamelen van documentatie over de Roemeense KBH van de bergen: de Ciobanesc Romanesc Carpatin. Hun bewustzijn van wat belangrijk is,  liefde voor de natuur en traditionele levenswijzen waren en zijn de drijfveer.

In de voetheuvels van Muntii Călimani ligt een plek genaamd; Dealu Negru. Hier bevinden zich veel wilde perenbomen en iedere herfst trekken grote aantallen bruine beren, uit nabijgelegen gebieden, hier naartoe om zich te voeden met wilde peren. De herders die in dit gebied leven moeten uitstekende KBH hebben om te voorkomen dat deze (extra) beren fruit met vlees gaan afwisselen.

Opal de Transilvania
Een handjevol passievolle mensen trokken door het land in een zoektocht naar de juiste KBH types (zowel mentaal als fysiek) want die waren nodig voor het samenleven van roofdier en mens, en het herdersleven. Ze slaagden erin om flink wat goede honden te vinden, Inmiddels, vele jaren en struikelblokken verder, zijn de resultaten verbluffend: de Carpatin is weer volledig terug van weg geweest.


Canine Efficiency leverd honden ter conflictpreventie tussen roofdieren en herders. Meer en meer Roemeense herders werken weer met deze uitstekende KBH of krijgen de gelegenheid. Dit is heel belangrijk, omdat de traditionele herderscultuur vele bedreigingen kent vandaag de dag. Ze hebben alle hulp nodig die voorhanden is en ze hebben gewoonweg goede KBH nodig. Goed werk heeft tijd nodig en gelukkig kan goed werk soms behouden worden, voordat het te laat is.



Copyright

Copyright