ENGLISH ------------ NEDERLANDS ------------ LINKS ------------ CIOBANESC ROMANESC CARPATIN ------------ NEWS/MEDIA


Cao de Gado Transmontano: De Terughoudende Iberiër

Vier Portugese KBH rassen
Het Iberische schiereiland, wat vandaag de dag verspreid ligt over 2 landen, namelijk Portugal en Spanje, heeft verscheidene kuddebewakingshonden (KBH) voortgebracht. Eén van hen is de Cao de Gado Transmontano, een ras dat ontwikkelt is uit Iberische mastiffs. Dit ras is ontsprongen in de noord Portugese hooglanden: Tras-os-Montes.

In augustus 2012 bezochten we diverse noord Portugese regio’s om de huidige situatie op gebied van traditionele veehouderij en inheemse KBH te onderzoeken. De Iberische regio, die zoals ik al eerder benoemde nu verspreid ligt over Spanje en Noord Portugal, huisvest nog steeds een populatie wolven. De Iberische wolf is een ondersoort van de Europese wolf en is geïsoleerd van andere Europese wolvenpopulaties. Ze zijn kleiner en door het half open landschap in hun leefgebied en relatief lage aantallen prooidieren zijn ze veelal solo of duo jagers.

In de vroege tachtiger jaren, nadat het Europese Habitat Directief tijdens de Conventie van Bern plaats had gevonden, vroeg Portugal om hulp om een wolfbeschermingsplan te maken voor ‘hun’ Iberische wolven. Ze benaderden de juiste persoon: Prof.dr. JL van Haaften, een ervaren wildspecialist uit Nederland. Hij trok naar Portugal waar hij met lokale collega’s de situatie onderzocht. Zijn nauwkeurige onderzoek resulteerde in bruikbare conclusies en hij realiseerde een pakket beheer- en beschermingsmaatregelen voor de noord Portugese natuur en soorten.

Vandaag de dag is het werk van wijlen Prof.dr. van Haaften nog steeds de basis van succesvolle natuurbescherming en conflictpreventie. Wij mogen ons gelukkig prijzen hem nog gekend te hebben en ons vereerd voelen dat we hem als steun, toeverlaat en adviseur hebben gehad voor een aantal jaren. Hij overleed in de zomer van 2012.

Slecht jachtbeheer, in de jaren voor het Habitat Directief, hadden geresulteerd in een zwakke populatie prooidieren (reeën) in Portugal. Steeds meer herders leden verliezen door predatie van wolven op hun vee.  Zoals overal daalde de publieke tolerantie ten opzichte van wolven tot een dieptepunt. Het was dus van groot belang om aan de mensen uit te leggen hoe belangrijk roofdieren zijn, zeker aan de mensen die leven en werken in wolvengebied. Het realiseren van goede conflictpreventiemaatregelen waren en zijn de voornaamste benodigde acties.

Cao de Gado pup
De Iberische regio huisvest diverse KBH en onze focus lag op een aantal specifieke rassen,
onder andere de Cao de Gado Transmontano. De beschermingsorganisatie voor Iberische wolven, Grupo Lobo (opgericht met hulp en advies van Prof.dr. van Haaften), heeft al verschillende herders voorzien van deze honden.

Tijdens ons onderzoek in noord Portugal ontdekten we dat traditionele veehouderij sterk was afgenomen. Veel herders houden hun vee tegenwoordig in weilanden dichtbij de dorpen. Sommige weilanden liggen verder van de boerderijen en dorpen, maar ook ver van bos -en wildernisgebieden. Meestal vonden we weilanden met daarin schaapskuddes en één à twee KBH zonder aanwezigheid van een herder. De weilanden zijn omheint met een, voor de regio typerend, stenen muurtje.

Weiden vlakbij het dorp
De huidige methode van veehouderij, de kleine Portugese wolvenpopulatie en het feit dat de wolven veelal solo of duo jagers zijn vraagt om een bepaald type KBH. De Cao de Gado Transmontano is zeker geschikt voor deze situatie. Deze grote, rustieke, sterke en kortharige honden zijn goed aangepast aan het warme en droge klimaat en kunnen zelfstandig opereren onder diverse omstandigheden. Hun uitdrukking is serieus, maar zachtaardig, en hun gereserveerde en kalme houding ten opzichte van vreemdelingen werkt in hun voordeel, want ontmoetingen met vreemden (toeristen) komen regelmatig voor in noord Portugal.

Bij benadering door mensen tonen deze honden alertheid zonder agressie. Hun waakzaamheid en reacties ten opzichte van roofdieren zijn uitstekend. Volwassen reuen kunnen goed samen zonder al teveel conflicten. Bij het bewaken van kuddes in afgelegen weilanden volstaan één à twee honden. De paar herders die met hun kuddes nog steeds door de hooglanden trekken en door de meer beboste gebieden, moeten met een dubbel aantal honden op pad om maximale veiligheid te waarborgen. In de wildernis zijn wolven in hun element en ze zullen alles doen om de waakzaamheid van KBH te testen om een prooi te bemachtigen.

Degene die zijn leven gaat delen met een Cao de Gado Transmontano zal een loyale vriend rijker zijn. Ze zijn goed handelbaar en gevoelig voor menselijke aandacht en vriendelijkheid. De toekomst van de Cao de Gado als KBH in Portugal ziet er niet zo goed uit door de veranderingen in de veehouderij.


 
Monument: Portugese herder met Cao de Gado

Copyright

Copyright